O PROGRAMIE
Program "Suseł"
Program "Suseł" jest przedsięwzięciem, którego głównym celem jest doprowadzenie do odbudowy samoodtwarzającej się populacji susła moręgowanego w granicach naszego kraju. Program stworzony został przez Polskie Towarzystwo Ochrony Przyrody "Salamandra" przy udziale Stowarzyszenia Ochrony Przyrody BIOS i Ogrodu Zoologicznego w Poznaniu, a także pracowników uniwersytetów z Poznania i Opola.
Krok pierwszy
Jako że reintrodukcja zwierząt to bardzo złożone i kosztowne przedsięwzięcie, przed rozpoczęciem jakichkolwiek kroków w celu jego realizacji należy przeprowadzić niezbędne działania kontrolno-przygotowawcze. W ramach tych działań w latach 2000-01 przeprowadzono szczegółowe badania terenowe na stanowiskach pierwotnie zajmowanych przez susły moręgowane. Dzięki nim potwierdzono przypuszczenia o całkowitym wymarciu susłów w Polsce w warunkach naturalnych. Ponadto w trakcie prowadzonych badań stwierdzono istnienie pewnej liczby stanowisk, które po drobnych zabiegach (z reguły karczowanie zakrzaczeń powstałych na skutek naturalnej sukcesji), potencjalnie zaspokajałyby potrzeby susłów.
Krok drugi
Aby rozpocząć konkretne działania związane z przywracaniem gatunku wymarłego konieczne było uzyskanie licznych opinii (np. Państwowej Rady Ochrony Przyrody) i pozwoleń (Ministerstwo Środowiska), a następnie pozyskanie niezbędnych środków na realizację tego przedsięwzięcia.
Krok trzeci
W roku 2004 sprowadzono pierwsze 41 susły moręgowane do Ogrodu Zoologicznego w Poznaniu. Część z nich (9 osobników) pochodzi z ogrodu zoologicznego w szwajcarskim Bernie (tamtejsze stado rodzicielskie ma pochodzenie węgierskie) natomiast pozostałe osobniki pochodzą z odłowów przeprowadzonych na małym, trawiastym lotnisku w miejscowości Budakeszi pod Budapesztem (Węgry). Rok później sprowadzono kolejne 102 osobniki, również o rodowodzie węgierskim. Zostały one odłowione z populacji utrzymującej się na terenie należącym do międzynarodowego lotniska w Budapeszcie. Hodowla zwierząt odbywa się na trzech dużych wybiegach, o łącznej powierzchni ok. 300 m2 oraz jednym niewielkim, znajdującym się przy pawilonie zwierząt nocnych.
Krok czwarty
Pod koniec lipca i na początku sierpnia 2005 roku wypuszczone zostały pierwsze 79 susły moręgowane na stanowisko w Kamieniu Śląskim. Zwierzęta wypuszczane były przy użyciu specjalnych wybiegów aklimatyzacyjnych uniemożliwiających im niekontrolowane rozpierzchnięcie się w terenie w pierwszej fazie wsiedlania. Równolegle wykarczowano ok. 7 ha zakrzaczeń bezpośrednio przylegających do łąki, na której planowano wypuszczenie zwierząt. Dzięki temu pierwsze stanowisko uległo znaczącemu powiększeniu. W ten sposób planuje się stopniową odbudowę cennego zbiorowiska muraw kserotermicznych, z unikatową na tym terenie goryczką krzyżową (Gentiana cruciata) i wieloma innymi interesującymi gatunkami roślin i zwierząt.
Krok piąty
Aby wypuszczone susły miały szansę utrzymać się na nowym stanowisku, konieczne jest zapewnienie prawidłowego i stałego sposobu użytkowania terenu, na którym zostały one wypuszczone. Bardzo wskazane jest wprowadzenie wypasu zwierząt gospodarskich, lub zapewnienie innego czynnika gwarantującego odpowiednie warunki siedliskowe, głównie poprzez systematyczne koszenie roślinności trawiastej.
Krok szósty
Program "Suseł" zakłada stworzenie w granicach naszego kraju metapopulacji susłów moręgowanych. W tym celu konieczne będzie pozyskiwanie kolejnych stanowisk i tworzenie na nich kolejnych lokalnych populacji tych gryzoni. Niestety, najprawdopodobniej wymiana zwierząt pomiędzy poszczególnymi populacjami lokalnymi będzie mocno ograniczona z uwagi na liczne bariery antropogeniczne (np. wsie, szosy) oraz naturalne (np. rzeki, lasy). Aby rozwiązać ten problem i nie dopuścić do zubożenia puli genetycznej na poszczególnych stanowiskach, konieczna będzie ingerencja człowieka polegająca na przenoszeniu zwierząt między stanowiskami. Cały program planowany jest na co najmniej 12 lat.
|
|