|
Analiza zawartości metali ciężkich w sierści nietoperzy metodą atomowej spektroskopii absorpcyjnej oraz analizy termicznej - wyniki wstępne
Analysis of heavy metals content in bats hair by atomic absorption spectroscopy and thermal analysis techniques
Bronisław W. Wołoszyn 1, Katarzyna Kozakiewicz 1, Krzysztof Pielichowski 2, Jan Pielichowski 2, Jan Tarkowski 3, Tomasz Postawa 1
1 Centrum Informacji Chiropterologicznej, ISEZ PAN,
ul. Sławkowska 17, 31-016 Kraków
e-mail: CIC@isez.pan.krakow.pl
2 Politechnika Krakowska,
Instytut Chemii i Technologii Organicznej,
ul. Warszawska 24, 31-155 Kraków
3 Akademia Górniczo - Hutnicza w Krakowie,
Instytut Mineralogii, Petrografii i Geofizyki,
Al. Mickiewicza 30, 30-059 Kraków
Abstract.
The application of modern physicochemical methods makes it possible to determine amount of metals in bats' hair which are regarded as biological eco-sensors. For such studies atomic absorption method (both flame- and electrothermal) and thermal analysis methods (thermogravimetric analysis and differential scanning calorimetry) offer complementary results while a minute sample is needed.
In our studies we have collected and analyse a series of bat hair samples from sites of different pollution level. Preliminary results indicate certain relations between physicochemical properties of bats hair and the local environment.
W ostatnich dekadach obserwuje się dynamiczny rozwój metod monitoringu środowiska, zarówno pod względem ich precyzji jak i różnorodności.
Zastosowanie nowoczesnych fizykochemicznych technik analitycznych umożliwia oznaczanie zawartości pierwiastków w próbkach biologicznych o minimalnej masie. Pozwala to na przyżyciowe pobieranie materiału zwierzęcego do badań, a zatem umożliwia nieinwazyjny monitoring populacji. Wykorzystanie atomowej spektroskopii absorpcyjnej (metoda płomieniowa i elektrotermiczna) oraz analizy termicznej (analiza termograwimetryczna i różnicowa kalorymetria skaningowa) zapewnia uzyskanie komplementarnych wyników przy minimalnej masie próbki (poniżej 20 mg).
Nietoperze owadożerne, jako drapieżniki zajmujące najwyższe poziomy w łańcuchach troficznych, są szczególnie narażone na szkodliwy wpływ metali ciężkich, które odkładają się w ich organizmie (także w sierści), zatem ssaki te mogą być uważane za dobry wskaźnik stanu środowiska.
W trakcie badań oczyszczono i poddano analizie serię próbek włosów nietoperzy ze środowisk o różnym stopniu zanieczyszczenia. Wstępne wyniki potwierdzają skuteczność wybranych metod w oznaczaniu składu chemicznego włosów nietoperzy i wykazują zróżnicowaną zawartość niektórych pierwiastków.
|