28 marca 2002   

      22 marca odbyło się w Krakowie wspólne posiedzenie Państwowej Rady Ochrony Przyrody i Komitetu Ochrony Przyrody Polskiej Akademii Nauk. Zebranie odbyło się w pomieszczeniach Instytutu Botaniki PAN im. prof. W. Szafera. Dlatego też w pierwszym punkcie obrad poproszono dyrektora tego instytutu, prof. dr hab. Zbigniewa Mirka o przedstawienie historii i dokonań tej zasłużonej dla badania i ochrony przyrody instytucji.

      Głównym tematem spotkania były problemy związane z wprowadzaniem w Polsce sieci obszarów chronionych NATURA 2000. Zebrani wysłuchali trzech wystąpień. Dr Małgorzata Makomska-Juchniewicz przedstawiła w imieniu zespołu przygotowującego wprowadzenie sieci obecny stan zaawansowania prac nad tym programem. Dr Jan Wróbel, pełniący w Ministerstwie Środowiska obowiązki dyrektora Departamentu Ochrony Przyrody, zaprezentował ministerialną propozycję wprowadzenia do ustawy o ochronie przyrody nowej formy ochrony prawnej - "obszar o znaczeniu międzynarodowym" (patrz projekt ustawy). Następnie przewodniczący Komisji PROP ds. Programu NATURA 2000 - prof. dr hab. Zbigniew Witkowski omówił główne problemy, z jakimi mamy do czynienia w związku z przygotowywaniem tej sieci. Poinformował o powstaniu Koalicji Pro NATURA 2000, zrzeszającej kilkadziesiąt organizacji pozarządowych zainteresowanych tym programem. Stwierdził, że przygotowaną obecnie propozycję sieci należy traktować jako pierwszy etap, a w kolejnym etapie powinna być ona uzupełniona.

      Podczas ożywionej dyskusji, która wywiązała się po tych wystąpieniach, zastanawiano się m.in. nad zasadnością stanowiska, iż siecią należy obejmować jedynie obszary już chronione prawnie. Zwrócono uwagę, że przepisy międzynarodowe nie uwzględniają takiego kryterium i o zakwalifikowaniu do sieci powinny decydować wyłącznie rzeczywiste walory przyrodnicze danego obiektu. Podkreślono, że zgodnie z art. 5 Dyrektywy Siedliskowej, jeśli np. organizacje pozarządowe zgłoszą Komisji Unii Europejskiej informacje o pominięciu ważnych z przyrodniczego punktu widzenia obiektów, ta ma prawo narzucić Polsce obowiązek ich włączenia do sieci i objęcia skuteczną ochroną.

Logo Doraźnej Komisji ds. Nowelizacji Ustawy o Ochronie Przyrody. Rys. Przemysław Wylegała

Podkreślono także konieczność współpracy z samorządami przy wprowadzaniu w życie sieci NATURA 2000. Wielu dyskutantów poruszało również problem, czy wojewódzkie zespoły, które są obecnie tworzone, są w stanie w wyznaczonym terminie (do końca kwietnia) zaproponować rzeczywiście przemyślane i pełne koncepcje uzupełnienia sieci na terenach poszczególnych województw.

      Członkowie PROP wysłuchali także sprawozdania z prac Prezydium od czasu poprzedniego zebrania plenarnego, przyjęli plan pracy Rady i poszczególnych Komisji w roku 2002, oraz przyjęli Regulamin PROP.

      W związku z opracowywaniem przez Ministerstwo Środowiska projektu ustawy o zmianie ustawy o ochronie przyrody i niektórych innych ustaw, Rada postanowiła powołać Doraźną Komisję ds. Nowelizacji Ustawy o Ochronie Przyrody. Przewodniczącym tej Komisji został wybrany dr inż. Andrzej Kepel. Zadaniem tego organu będzie sporządzenie opinii na temat przygotowywanej nowelizacji.

      Kolejne plenarne posiedzenie PROP odbędzie się prawdopodobnie w drugiej połowie czerwca w Łodzi.

      Andrzej Kepel
      andrzej@salamandra.org.pl